پیام رئیس عمومی ادارۀ مستقل اراضی افغانستان

Arazi CEO زمین پدیده ای دارای طبیعت کمیاب و منحصر به فرد خود بوده و رول اساسی در اسکان و انکشاف انسان دارد که نباید با این پدیدۀ مثل یک دارائی عادی و معمولی برخورد صورت گیرد. زمین اساس معیشت و روابط اجتماعی و اقتصادی در یک جامعه می باشد و مبنع هویت فرهنگی را تشکیل می دهد. حق ملکیت مطمین زمین و دسترسی مساویانه به زمین نهایت حیاتی برای انکشاف پایدار و کاهش فقر در جامعه تلقی میگردد.

در کشور عزیز ما زمینداری و مدیریت زمین در ابتداء در دوره های شاهی در افغانستان بصورت عنعنوی تنظیم می گردید و بیشتر به حیث یک وسیلۀ جمع آوری مالیات آغاز گردید، به رسمیت شناختن حق ملکیت شخصی در دهه 20م از طرف دولت وقت افغانستان تحولی بزرگ و بنیادی در سکتور زمین افغانستان تلقی می گردید ولی هنوز هم مدیریت زمین ها در دهات به اساس میکانیزم های قبول شده عنعنوی صورت می گرفت. آخرین شاه افغانستان کوشش نمود تا با استفاده از تجارب کشور های جهان سیستم زمینداری کشور را عصری سازد برای اولین بار استفاده نقشه های سروی کدستری را جهت برسی کمی و کیفی زمین مروج ساخت و جهت تربیه نسل جدید کشور مکتب سروی کدستر را در ولایت کندهار ایجاد نمود. با وجود ارادۀ سیاسی و گرایش حکومت شاهی به رسمی سازی زمین ها و ملکیت ها در کشور، دو نقیصه تخنیکی در زمینه وجود داشت که رسیدن به هدف نهایی را که همانا توزیع سند ملکیت به زمین های و ملکیت های کشور بود، مشکل می ساخت. اول اینکه 34% زمین های که سروی گردیده بود کوردینات نداشت و دوم اینکه نقشه های مذکور انطباق و تلفیق به اسناد های مهم ملکیت مانند مالیه دهی و اسناد املاکی دیگر نداشت، نقایص مذکور باعث گردید تا نقشه های سروی کدستری در سالهای بعد به حیث یک سند مدار حکم ملکیت تلقی نگردد.  

در دورۀ اول جمهوری، در دهه 70م، کوشش دوباره بالای بلند بردن عواید کشور از طریق زمینداری صورت گرفت، این گرایش حکومت باعث تضعیف شدن نقش سروی زمین ها در کشور گردید بر عکس تمرکز بالای توزیع اظهار نامه ها صورت گرفت که می توانست منتج به بلند رفتن عواید گردد و بلاخره به یک روند رسمی سازی زمین ها و ملکیت ها نیز تبدیل گردد. متاسفانۀ، اقدامات حکومت در دهه 70م نیز خالی از نقیصه نبود چون معرفی مالیات مترقی بالای زمین ها و ملکیت ها در کشور بدون کدام نقشه سروی زمین و تصفیه زمین صورت گرفت، یعنی اظهار نامه ها فقط اظهار شخص بود به اساس کدام اسناد بنیادی زمین نبود، نقیصه فوق باعث گردید تا اظهار نامه ها نیز مثل نقشه های سروی کدستر دهه 60م اسناد مدار حکم زمین تلقی نگردند. در دورۀ کمونیست ها کوشش صورت گرفت تا اصلاحات ارضی در کشور بصورت افراطی آن تحت عنوان کمک به کم زمین و بی زمین و معرفی "حد نصاب" برای زمینداران بزرگ عملی نمایند، از انجایکه این پالیسی شان همسویی به واقعیت های جامعه افغانستان نداشت ناکام شد. در دوره جنگ های داخلی اصلاً بالای سیستم زمینداری کشور توجه صورت نگرفت.

با ایجاد ادارۀ مستقل اراضی افغانستان و شورای عالی اراضی و آب تحت نظر جلالتمآب رئیس جمهور دولت جمهوری اسلامی افغانستان، سکتور زمین و زمینداری یک تحول بنیادی را در سیر تکاملی خویش دارد سپری می نماید. امروز برداشت ما از مفهوم زمین وسیع تر از هر وقت دیگر است، دیگر زمین تنها عامل بلند رفتن عواید نیست بلکه عامل تولید و محرک اصلی فعالیت های افتصادی و اجتماعی بوده و به تمام ارزش های اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی گره خورده است. ما به مدیریت موثر، شفاف و عادلانه زمین های دولتی باور داریم به نحوه که همه اقشار جامع و نسل های آینده از آن مستفید گردد، زمین امانتی بزرگی است که به نسل های آینده تعلق می گیرد. رسالت نسل فعلی همانا تنظیم زمین ها به شکلی که منتج به رشد اجتماعی و اقتصادی کشور گردد، می باشد. 

با توجه به عمر کوتاه ادارۀ مستقل اراضی افغانســــتان، این اداره دست آورد های فوق العاده خوب ای در همین اواخـر داشته است که بصورت
فشرده می توان از ارتقاء ادارۀ اراضی به ادارۀ مستقل اراضی افغانستان که یگانه متصدی و مرجع واحد مدیریت زمین های دولتی و زمینداری در کشور؛ تعین و تدوین دورنما، ماموریت، ارزش های اداری و اهداف کوتاه مدت، متوسط مدت و طویل المدت اداره؛ برسی نقایص تاریخی مرتبط به زمینداری و کوشش جهت رفع آن در آینده؛  بهتر شدن حکومتداری زمینداری؛ عیار ساختن محیط حقوقی زمینداری مانند ساختن و تعدیل پالیسی ها و قوانین مرتبط به زمینداری؛ در نظر گرفتن مسلۀ جندر در تمام پالیسی ها و قوانین مربوطه؛ ترتیب و تحت اجرا قرار دادن طرزالعمل های کاری بصورت یکسان در تمام کشور؛ استفاده از تکنالوژی و تصاویر اقمار مصنوعی در زمینداری؛ بلند بردن عواید کشور از طریق اجاره دهی زمین های دولتی چند صد برابر بالاتر؛ ساده سازی سیستم های مدیریتی و تصمیم گیری؛ اغاز اعمار تعمیر های اداری به تمام واحد های دومی اداره؛ ادغام ریاست سروی کدستر به تشکیل این اداره؛ ترتیب و تحت اجرا قرار دادن پلان ستراتیژیک پنچ ساله جهت بلند بردن ظرفیت مدیریتی و منابع بشری اداره؛ ترتیب و تحت اجرا قرار دادن پلان تخنیکی چهار سالۀ تحت 13 محور و گروپ های کاری جهت بهتر نمودن سیستم زمینداری در کشور؛ ترتیب طرح و ستراتیژی پنچ سالۀ جهت رسیده گی به زمین های مغصوبه دولتی و جلوگیری از غصب بیشتر زمین در کشور؛ مبارزه با فساد اداری؛ مبارزه با مافیای زمین؛ ترتیب لست غاصبین زمین های دولتی از تمام ولسوالی های کشور، نام برد.

باوجود دست آورد های ملموس اخیر، ادارۀ مستقل اراضی افغانستان هنوز هم یک اداره جوان بوده و یک راه طولانی را جهت ارتقاء این اداره به یک نهاد عصری خدماتی عامه در سکتور زمین پیش رو دارد و در زمینه به حمایت و کمک های تخنیکی دونر ها و ادارات همتای بیرونی خویش و رهبری حکومت ضرورت دارد. خوشبختانۀ ادارۀ مستقل اراضی افغانستان اراده سیاسی و حمایت رهبری حکومت را جهت تطبیق برنامه های اصلاحی خویش با خود دارد.

با تطبیق پلان های ستراتیژیک پنج ساله و پلان تخنیکی چهار ساله خویش باور کامل دارم که این اداره با تکمیل انجام شاخص های مندرج این پلان ها به اهداف ستراتیژیک خود نائیل میگردد. در آخر امید وار هستم تا افغانستان صاحب یک سیستم زمینداری موثر، شفاف و عصری استوار به تکنالوژی معاصر در آینده نزدیک باشد و از طریق خدمات زمینداری خویش مبدل به چشمه عایداتی به حکومت و راه آسان جهت خدمت گذاری به مردم، دیگرادارات دولتی و سکتور خصوصی گردد.


با احترام
محمد جواد پیکار
رئیس عمومی ادارۀ مستقل اراضی افغانستان